NASA astronaut Majk Finke potvrdio je da je on član posade koji je imao zabrinjavajući „medicinski incident“, što je prošlog mjeseca dovelo do prevremenog povratka sa Međunarodne svemirske stanice, piše CNN.
Finke i njegove kolege iz posade NASA astronautkinja Zena Kardman, Kimija Jui iz Japanske agencije za istraživanje svemira i kosmonaut Oleg Platonov iz ruske svemirske agencije Roskosmos vratili su se kući sredinom januara, ostavivši iza sebe minimalnu posadu od samo tri astronauta koji su opsluživali orbitalnu laboratoriju veličine skoro jednog fudbalskog terena.
Iznenadni odlazak grupe označio je prvi put u istoriji da je NASA morala da skrati misiju na ISS-u iz zdravstvenih razloga. U tom trenutku svemirska agencija nije otkrila koji astronaut ima zdravstveni problem niti je iznela prirodu tog problema, navodi CNN.
Osim što je javno naveo da je riječ o njemu, Finke nije iznio detalje o svom zdravstvenom stanju.
“Doživio sam medicinski incident koji je zahtijevao hitnu pažnju mojih izvanrednih kolega iz posade”, rekao je Finke u saopštenju u sredu.
“Zahvaljujući njihovoj brzoj reakciji i smjernicama naših NASA ljekara, moje stanje se brzo stabilizovalo”, dodao je.
Finke je naveo da je NASA odlučila da se posada vrati na Zemlju kako bi iskoristila „naprednu medicinsku dijagnostiku koja nije dostupna na svemirskoj stanici“.
ISS je opremljen medicinskom opremom, ali nema sve instrumente koje posjeduje tipična bolnička hitna služba.
NASA je tokom povratka posade saopštila da je astronaut u stabilnom stanju. Ipak, i dalje nije jasno da li je medicinski incident predstavljao životno ugrožavajuću situaciju, niti na koji način su Finkeove kolege uspjele da riješe problem.
NASA već dugo sprovodi politiku uskraćivanja ličnih medicinskih podataka o svojim astronautima, iz razloga zaštite privatnosti. Informacije o uticaju svemirskog leta na ljudsko tijelo ili o drugim zdravstvenim poteškoćama tokom misija uglavnom se objavljuju u okviru širih naučnih studija i istraživanja.
Prethodne akademske studije bavile su se stanjima poput sindroma prilagođavanja na svemir, oboljenja koje karakterišu povraćanje i vrtoglavica, a koje mnogi astronauti doživljavaju tokom prvih sati u bestežinskom stanju, kao i drugim zdravstvenim problemima u svemiru, uključujući oticanje očnog nerva i stvaranje krvnih ugrušaka, najčešće bez navođenja imena pogođenih osoba.
NASA protokol o privatnosti
Nakon što su se Finke i njegova tri člana posade, poznati kao Crew-11, vratili kući, zajedno su se pojavili na konferenciji za novinare u NASA centru Džonson u Hjustonu. Tom prilikom astronauti su odbili da otkriju ko je imao zdravstveni problem. Ipak, istakli su da svoj povratak ne smatraju hitnom situacijom i da je incident pokazao kako su ih NASA obuka i spremnost osposobile za bezbjedan povratak na Zemlju.
„Način na koji smo sve riješili, od redovnih operacija do ove nepredviđene situacije, zaista uliva povjerenje u buduća istraživanja“, rekao je Finke tokom konferencije za novinare 21. januara.
Neočekivani medicinski problem pokrenuo je brz niz događaja, NASA je otkazala planiranu svemirsku šetnju, ubrzano organizovala povratak posade, a zatim radila na tome da ubrza lansiranje naredne misije radi popune osoblja na orbitalnoj stanici.
Grupa od četiri astronauta, poznata kao Crew-12, stigla je na svemirsku stanicu 14. februara, čime je broj članova posade ponovo povećan na sedam — broj koji NASA obično smatra optimalnim za održavanje naučnih eksperimenata i drugih aktivnosti.
„Osjećam se veoma dobro i nastavljam standardnu postletnu rehabilitaciju u NASA centru Džonson u Hjustonu. Let u svemir je nevjerovatna privilegija i ponekad nas podsjeti koliko smo zapravo ljudi“, naveo je Finke u pisanom saopštenju u srijedu. „Hvala svima na podršci.“
