Amerikanac Hadi Matar, koji već izdržava kaznu od 25 godina zatvora zbog pokušaja ubistva književnika Salmana Ruždija, proglašen je krivim i po dodatnim saveznim optužbama, uključujući pružanje materijalne podrške Hezbolahu, organizaciji koju Sjedinjene Američke Države, Velike Britanije i brojne druge države smatraju terorističkom.
Porota saveznog suda u američkoj saveznoj državi Njujork proglasila je 28-godišnjeg Matara krivim za izvršenje djela međunarodnog terorizma i pružanje materijalne podrške Hezbolahu.
Tužilaštvo je tokom suđenja tvrdilo da je Matar bio motivisan fetvom koju je 1989. godine izdao tadašnji iranski vrhovni vjerski vođa, pozivajući na ubistvo Ruždija zbog njegovog romana “Satanski stihovi”.
Tužioci su naveli i da je napad planirao pune dvije godine, inspirisan govorom tadašnjeg lidera Hezbolaha iz 2006. godine, u kojem je pozvano da se fetva sprovede.
“Optuženi je odlučio da, ako to niko drugi neće učiniti, mora on”, rekao je pomoćnik američkog tužioca Timoti Linč u završnoj riječi.
Tokom suđenja svjedočio je i sam Salman Ruždi, koji je detaljno opisao napad u kojem je izboden 15 puta, zadobivši povrede obraza, grudi, oka, vrata i butine.
“Ležao sam na bini u ogromnoj lokvi krvi”, rekao je Ruždi pred porotom.
Pisac je pokazao i povredu oka, podigavši zatamnjeno staklo svojih naočara. Ispričao je da je nož prošao “na svega nekoliko milimetara od mozga”, zbog čega je ostao djelimično slijep. Zahvalio je i vatrogascu koji mu je odmah nakon napada pružio prvu pomoć i, kako je rekao, spasio mu život.
Odbrana je tvrdila da Matarov napad nije bio čin terorizma, već je tokom suđenja pokušala da problematizuje Ruždijev roman “Satanski stihovi”, koji je izazvao burne reakcije dijela muslimanskog svijeta nakon objavljivanja 1988. godine.
“Ne vjerujem da je ovoj knjizi mjesto na optuženičkoj klupi. Neko drugi je ovdje na suđenju”, odgovorio je Ruždi.
Matar je još 2025. godine osuđen pred državnim sudom za pokušaj ubistva i trenutno služi kaznu od 25 godina zatvora. Nakon nove savezne presude mogao bi se suočiti i sa kaznom doživotnog zatvora.
Roman “Satanski stihovi”, inspirisan životom proroka Muhameda, izazvao je oštre osude dijela muslimanske javnosti, koja ga je smatrala bogohulnim. Nakon što je izdata fetva kojom je pozvano na njegovo ubistvo, Ruždi je godinama živio pod strogim mjerama bezbjednosti i skrivao se gotovo deceniju.
Svoja iskustva nakon napada opisao je u memoarima “Nož: Razmišljanja poslije pokušaja ubistva”, dok je prošle godine objavio i prvi roman nakon više godina pauze, pod nazivom “Jedanaesti sat”.
