Vlada usvojila paket reformskih zakona: Jačanje borbe protiv korupcije, zaštite zviždača i usklađivanje sa standardima EU

Vlada je, na danas održanoj 132. sjednici, kojom je predsjedavao premijer mr Milojko Spajić, utvrdila Predlog zakona o zaštiti zviždača, kojim se uređuju prijavljivanje nepravilnosti, prava i zaštita zviždača, kao i obaveze nadležnih institucija i drugih subjekata u vezi sa prijavama.

“Cilj donošenja zakona je uspostavljanje efikasnog, sigurnog i pouzdanog sistema za prijavljivanje nepravilnosti, uz zaštitu identiteta i prava zviždača. Time se podstiče prijavljivanje nepravilnosti u javnom i privatnom sektoru, jačaju transparentnost, odgovornost i borba protiv korupcije, te unapređuje povjerenje građana u institucije. Pored ostalog, vrši se i dodatno usklađivanje sa Direktivom (EU) 2019/1937 Evropskog parlamenta i Savjeta od 23. oktobra 2019. godine o zaštiti lica koja prijavljuju povrede prava Unije. Donošenje ovog zakona predviđeno je Programom pristupanja Crne Gore Evropskoj uniji za 2026. godinu i predstavlja jednu od obaveza iz Akcionog plana za Poglavlje 23”, navode iz Vlade.

Vlada je utvrdila i izmjene Zakona o sprečavanju korupcije, kojima se unapređuje rad Agencije za sprečavanje korupcije i jačaju preventivni mehanizmi u borbi protiv korupcije, čime se ispunjavaju obaveze iz pregovaračkog Poglavlja 23.

“Predloženim izmjenama obezbjeđuje se veći stepen usklađenosti sa standardima Evropske unije i Savjeta Evrope, uz istovremeno jačanje preventivnih mehanizama u borbi protiv korupcije. Donošenjem ovog zakona unaprijediće se rad Agencije za sprečavanje korupcije, otkloniti nedostaci uočeni u dosadašnjoj primjeni zakonskih rješenja i dodatno ojačati normativni i institucionalni okvir za efikasnije sprovođenje antikorupcijskih politika. Usvajanjem ovog zakona ispunjavaju se obaveze iz pregovaračkog Poglavlja 23 – Pravosuđe i temeljna prava”, saopšteno je.

Usvojen je i novi Predlog zakona o rudarstvu, koji uvodi savremeniji okvir za upravljanje mineralnim resursima, uz strože mjere zaštite životne sredine i obavezno donošenje Plana eksploatacije kritičnih mineralnih sirovina.

“Utvrđen je Predlog zakona o rudarstvu sa izvještajem sa javne rasprave, kojim se uređuju uslovi i način eksploatacije mineralnih sirovina, izvođenje rudarskih radova, izrada i primjena rudarskih projekata. Takođe, novim zakonom reguliše se izgradnja i upotreba rudarskih objekata i postrojenja, sanacija i rekultivacija zemljišta, mjere zaštite životne sredine, zaštite i zdravlja na radu, kao i druga pitanja od značaja za oblast rudarstva”, kazali su iz Vlade.

Kako navode potreba za donošenjem novog zakona proistekla je prvenstveno iz obaveze za usaglašavanjem sa zakonodavstvom Evropske unije, ali i neophodnosti daljeg unapređenja normativnog okvira u oblasti rudarstva, efikasnijeg upravljanja mineralnim resursima kao prirodnim bogatstvom od opšteg interesa u državnoj svojini, jačanja mehanizama kontrole eksploatacije mineralnih sirovina, unapređenja sistema zaštite životne sredine, kao i stvaranja uslova za održivo i odgovorno korišćenje mineralnih resursa Crne Gore.

Istiću da se Predlogom zakona se prvi put uvodi obaveza donošenja Plana eksploatacije kritičnih mineralnih sirovina, koji donosi Vlada Crne Gore, čime se obezbjeđuje planski pristup upravljanju kritičnim mineralnim resursima i njihovo korišćenje u skladu sa strateškim interesima države.

Poseban dio sjednice bio je posvećen poreskim reformama. Vlada je utvrdila paket zakona kojima se crnogorski poreski sistem dodatno usklađuje sa pravnom tekovinom Evropske unije. Između ostalog, predviđene su mjere za sprečavanje izbjegavanja plaćanja poreza, efikasniju borbu protiv sive ekonomije, modernizaciju sistema PDV-a, unapređenje poreske administracije i uvođenje mehanizama za rješavanje poreskih sporova sa državama članicama EU.

Usvojeni su i amandmani na Predlog zakona o Vladi Crne Gore, kojima se primjenjuju preporuke Venecijanske komisije i dodatno jača parlamentarni nadzor nad radom izvršne vlasti.

Vlada je donijela odluku o izradi novog Prostornog plana područja posebne namjene za Nacionalni park Biogradska gora, s ciljem unapređenja zaštite prirode, razvoja održivog turizma i očuvanja biodiverziteta.

“Izrada novog plana ima za cilj usklađivanje sa važećim propisima, unapređenje sistema zaštite i upravljanja Parkom, razvoj neophodne infrastrukture za posjetioce, očuvanje bogatog biodiverziteta i prirodnih vrijednosti, kao i podsticanje održivog turizma i tradicionalne poljoprivrede. Plan obezbijeđuje uravnotežen odnos između zaštite prirode i održivog razvoja, uz unapređenje uslova za naučno-istraživačke, edukativne i turističke aktivnosti, čime će se dugoročno očuvati Nacionalni park „Biogradska gora“ kao jedno od najvrijednijih prirodnih područja Crne Gore”, kazali su.

Na sjednici je prihvaćen i kreditni aranžman sa Evropskom bankom za obnovu i razvoj vrijedan do 30 miliona eura za razvoj inteligentnih transportnih sistema na državnoj putnoj mreži. Projekat bi trebalo da doprinese većoj bezbjednosti saobraćaja i efikasnijem upravljanju putnom infrastrukturom.

“U diskusiji je naglašeno da Ugovor o kreditu glasi na iznos od 30 miliona eura, sa rokom otplate od 15 godina, uključujući grejs period od tri godine, uz varijabilnu kamatnu stopu koja se sastoji od šestomjesečnog EURIBOR-a uvećanog za maržu od 1 odsto. Sredstva će biti usmjerena na razvoj i uvođenje savremenih inteligentnih transportnih sistema, čime će se unaprijediti upravljanje saobraćajem, povećati bezbjednost na putevima i omogućiti efikasnije korišćenje putne infrastrukture. Realizacija ovog projekta predstavlja jedan od strateških prioriteta Vlade i dio je Ekonomskog i investicionog plana Evropske unije za Zapadni Balkan, s ciljem unapređenja saobraćajne povezanosti Crne Gore sa regionom i Evropskom unijom”, saopšteno je.

Vlada je, takođe, usvojila Kvartalni izvještaj o procesu pristupanja Crne Gore Evropskoj uniji za prvi kvartal 2026. godine, koji će biti dostavljen Skupštini radi informisanja o napretku u pregovaračkom procesu.

“Tim povodom, zaduženo je Ministarstvo evropskih poslova da izvještaj dostavi Odboru za evropske integracije Skupštine Crne Gore s ciljem redovnog i sveobuhvatnog informisanja o procesu pregovora Crne Gore i razmjene mišljenja o aktuelnim temama i izazovima pregovaračkog procesa”, navodi se u saopštenju.

Reformski paket usvojen na sjednici predstavlja nastavak usklađivanja crnogorskog zakonodavstva sa evropskim standardima i dio je obaveza koje država preuzima u procesu pristupanja Evropskoj uniji.

Utvrđen je Predlog zakona o izmjenama i dopunama Zakona o sprečavanju korupcije, kojim se dodatno unapređuje pravni okvir za prevenciju i suzbijanje korupcije u Crnoj Gori. Predloženim izmjenama obezbjeđuje se veći stepen usklađenosti sa standardima Evropske unije i Savjeta Evrope, uz istovremeno jačanje preventivnih mehanizama u borbi protiv korupcije. Donošenjem ovog zakona unaprijediće se rad Agencije za sprečavanje korupcije, otkloniti nedostaci uočeni u dosadašnjoj primjeni zakonskih rješenja i dodatno ojačati normativni i institucionalni okvir za efikasnije sprovođenje antikorupcijskih politika. Usvajanjem ovog zakona ispunjavaju se obaveze iz pregovaračkog Poglavlja 23 – Pravosuđe i temeljna prava.